Oostkracht10 ging langs bij het Marineterrein in Amsterdam. Niet om een duik te nemen en te genieten van de stralende zon, maar om mee te denken over waterstof. Want wat gebeurt er als je deze nieuwe technologie niet test op een afgelegen terrein, maar midden in de stad? Concreter: kunnen waterstofaggregaten veilig worden ingezet in de gebouwde omgeving? Met die bijzondere vraag klopte gemeente Amsterdam aan bij Oostkracht10. Na de sessie op het Marineterrein werden de twee adviseurs van Oostkracht10 ook door gemeente Amsterdam uitgenodigd om een bezoekje te brengen bij dancefestival DGTL. Daar werd namelijk al een waterstofaggregaat getest.
Steeds relevanter
Een vraag die relevanter wordt nu netcongestie steeds vaker in de weg zit. “Eigenlijk zoeken we naar manieren om ruimte te maken voor de toekomst,” vertelt Loeki den Uyl van de afdeling Innovatie van de gemeente Amsterdam. “Wij zijn niet de eigenaar van het elektriciteitsnet en ook niet van het probleem, maar we merken de gevolgen wel. Daarom proberen we innovaties verder te helpen door ze in de praktijk te testen.”
Waarom een festival?
Voor die praktijk kwam Amsterdam uit bij DGTL Festival. “Een festival is eigenlijk een kleine stad,” vertelt Loeki. “Allerlei thema’s komen samen: energie, mobiliteit, logistiek, afval, techniek en menselijk gedrag.”
Juist daardoor zijn festivals interessante plekken om innovaties te testen. DGTL staat bovendien bekend om zijn duurzame ambities en experimenteert al jaren met nieuwe oplossingen op het gebied van energie en circulariteit.
Waarom waterstof?
“Op veel plekken is simpelweg niet genoeg capaciteit op het elektriciteitsnet,” vertelt Loeki. “Tegelijkertijd zie je dat er op bouwplaatsen, evenementen en andere tijdelijke locaties energie nodig is. Daar worden nu vaak dieselgeneratoren voor gebruikt.” Waterstofaggregaten kunnen een duurzamer alternatief zijn. Maar waar dieselgeneratoren al jarenlang bekend terrein zijn, geldt dat niet voor waterstof.
“Bij waterstoftechnieken zijn er nog veel vragen,” vertelt Roza, adviseur bij Oostkracht10. “Er wordt steeds meer mee gewerkt, maar veel regelgeving is nog in ontwikkeling. Juist daarom is het belangrijk om met elkaar te onderzoeken hoe je dit veilig kunt toepassen.”
Licht ontvlambaar
“Het grootste risico van waterstof is dat het een licht ontvlambaar gas is,” legt Roza uit. “Daarnaast wordt het opgeslagen onder hoge druk. Daardoor moet je goed nadenken over mogelijke scenario’s en veiligheidsafstanden.”
In een drukke stedelijke omgeving roept dat vragen op. Hoeveel ruimte moet je vrijhouden? Wat gebeurt er als er waterstof vrijkomt? En welke partijen moeten daar iets van vinden?
Om die vragen te beantwoorden organiseerden de gemeente en Oostkracht10 een sessie met een brede groep betrokkenen: van leveranciers en de veiligheidsregio tot vergunningverleners.
De sessie
Wat het project bijzonder maakte, was dat veel antwoorden nog niet vastliggen. De sessie begon als een uitgebreide risicoanalyse met vooraf uitgewerkte scenario’s. Maar al snel bleek dat de aanwezige expertise misschien wel waardevoller was dan het volgen van een strak draaiboek. “We hadden veel mensen vanuit verschillende disciplines aan tafel,” vertelt Roza. “Daarom hebben we ervoor gekozen om het gesprek meer ruimte te geven. Daardoor kwamen er juist veel mooie inzichten naar boven.”
Ruimte voor innovatie
Na afloop werkte Oostkracht10 de resultaten uit in een advies. “Door de onzekerheden is het belangrijk om goed af te stemmen met de veiligheidsregio en andere betrokken partijen,” zegt Roza over het advies. “Ook bleek dat de beschikbare ruimte op sommige locaties een uitdaging kan zijn, maar het liet ook zien welke mogelijkheden er wel zijn.” Voor Loeki zat de meerwaarde naast de uitkomst, ook in het onafhankelijke karakter van het advies. “Het is prettig om een externe partij mee te laten kijken. Dat geeft een andere lading dan wanneer je als gemeente zelf je eigen advies schrijft.”
Leuke puzzel
“We willen als gemeente vooral een aanjager zijn,” vertelt Loeki. “Door innovaties te testen, kunnen we kennis opbouwen en partijen bij elkaar brengen. Uiteindelijk moet de markt hiermee verder kunnen en kan regelgeving zich ontwikkelen.”
Voor Roza is dat precies wat dit soort projecten interessant maakt. “Wat ik mooi vind aan dit soort opdrachten is dat je ziet dat je werk echt verschil maakt. Misschien in het klein, maar wel concreet. Want de energietransitie en groene energie zijn heel belangrijk voor mij en natuurlijk voor ons allemaal.” Loeki: “Hoe kunnen we samen tot een betere maatschappelijke omgeving komen? Dat oplossen zie ik als een leuke puzzel.”
"Heb je een vraag?"
